सुरवातीच्या काळात... 

पुणे महानगर पालिकेमध्ये, मी गार्बेज ट्रकवर सुद्धा काम केलं आहे. त्या गाडीला आता सर्वत्र, 'घंटा गाडी' असं गोंडस नाव दिलं गेलं आहे. त्यावेळची, एक खास गुलाबी घटना आठवतेय..

त्या घंटा गाडीवर काम करायचं म्हणजे. घरगुती.. ओला आणि सुका कचरा जमा करण्यासाठी, तो ट्रक घेऊन मला नेमून दिलेल्या भागातील प्रत्येक गल्लीतील सोसायटी मध्ये जावं लागायचं. प्रत्येक सोसायटी मधील कचरा, वर्गवारी करून आमचे सेवक आमच्या गाडीमध्ये जमा करत असत. या कामाकरिता नाही म्हंटलं तरी, प्रत्येक सोसायटी मध्ये आमचे वीस ते तीस मिनिटं खर्ची पडायचे. सकाळी, सहा वाजता सुरु झालेलं आमचं काम. दुपारी, दीड-दोन वाजता संपायचं. मी आजवर, कोणत्याच कामाला कधी कमी लेखलं नाही. आणि, समजलं सुद्धा नाही. त्यामुळे, त्या कचरा गाडीवरील कामात सुद्धा मला एक वेगळाच आनंदच मिळत होता.

तर..पुण्यातील उच्चभ्रू समजल्या जाणाऱ्या पुणे विद्यापीठ भागामध्ये. माझी गाडी, आणि आमचा कर्मचारी वर्ग कचरा जमा करत असायचा. त्या विद्यापीठ परीसरामधील एका ठराविक भागात, एका बंगल्याच्या व आजूबाजूच्या सोसायट्यांचा कचरा जमा करण्यासाठी आमच्या सेवकांना जावं लागायचं. त्यामुळे, मला बराच फावला वेळ मिळायचा. त्या फावल्या वेळात, त्या कचरा गाडीवर मी बऱ्याच कादंबर्या वाचून हातावेगळ्या केल्या आहेत. ना. स. इनामदार यांची "शहंशाह" हि जगप्रसिद्ध कादंबरी सुद्धा, मी त्याच कचरा गाडीत बसून वाचली आहे.

तर.. त्या ठराविक ठिकाणच्या एकुलत्या एक सुंदरशा बंगल्यातून, घरातील कचरा घेऊन माझ्या गाडीत टाकण्यासाठी एक दिलखेचक मुलगी यायची. बहुतेक, ती मुलगी त्या बंगल्यात केअर टेकर म्हणून कामाला होती. तिला, मुलगी याकरिता म्हणायचं. कारण, तिचं वय बिलकुल दिसून येत नव्हतं. काळी सावळी, शेलाट्या बांध्याची ती मुलगी, दिसायला अगदी नक्षत्रावाणी होती. तिझं ते गालातल्या गालात हसणं, ठुमकत चालणं भल्याभल्यांना घायाळ करण्यासारखं होतं. गळ्यात मंगळसूत्र, पायात जोडवी घालणारी ती एक तरुण विवाहिता होती. बहुतेक, तिच्या नवऱ्याने तिला 'टाकलं' आहे. असं सुद्धा माझ्या ऐकिवात होतं..
माझी घंटा गाडी, त्या बंगल्यापाशी थांबली. कि, माझं लक्ष सुद्धा आपसूकच त्या बंगल्याच्या दरवाजाकडे जायचं. काय करणार, " शेवटी मी सुद्धा माणूस आहे. "
नेत्रसुख घ्यायला कोणाची मनाई आहे. नाही का,

बंगल्याचा दरवाजा उघडल्या बरोबर, नकळत थोडीशी मान वाकडी करून, माझ्याकडे पाहत  " चलावो ना नैनोसे बाण रे " ती एक सुंदरसं हसरं आणि मादक कटाक्ष माझ्या दिशेने फेकायची. आणि, ठुमकत-ठुमकत माझ्या गाडीपर्यंत यायची. तिने परिधान केलेली, साधीशी साडी चोळी. आणि, त्यावर चालताना तिच्या पायातल्या पैंजणाचा छम-छम आवाज मला खूपच सुरेख वाटायचा. गाडीमध्ये कचरा टाकून, ती जेंव्हा माघारी फिरायची. तेंव्हा, बंगल्याचा दरवाजा बंद करताना पुन्हा एकदा ती माझा 'कलिजा' खलास करायची. तुम्हाला म्हणून सांगतो, 

" सौंदर्य हे कधीच गरीब किंवा श्रीमंत नसतं. "

हा डोळे हुलकावणीचा प्रकार, जवळ-जवळ पाच सहा महिने चालू होता. पण, मी फक्त एक गंमत म्हणून त्याकडे पाहत होतो. असल्या बाबतीत, मी बराच 'मागास' माणूस आहे. पण, माझ्या गाडीवरील सेवकांच्या डोक्यात हि गोष्ट लगेच आली होती. कि, ती मुलगी माझ्यावर खूप फिदा आहे. हा सर्व प्रकार पाहता. त्यातील एक कर्मचारी तर मला म्हणाला... 
काय राव, तुझ्यासमोर.. 
"जेवणाचं" भरलेलं ताट वाढून ठेवलंय. आणि तू, असा आहेस. कि, एक "घास" सुद्धा खात नाहीयेस..! 
मलाही ते सगळं कळत होतं. पण, शेवटी मी सुद्धा काही वेडा माणूस नाहीये. काही गोष्टी माझ्या तत्वात बसत नाहीत. त्या, मी हमखास टाळतोच. काय आहे, " लफडं करणं सोपं असतं. पण, ते निस्तरनं महाकठीण काम. " 
ते, प्रत्येकाला साध्य होऊ शकतंच असं नाही. आणि, मला तर नाहीच नाही..

असे बरेच दिवस गेले. मी तिला पाहायचो, ती सुद्धा मला पाहून हसायची. हा रोजचा खेळ चालूच होता. पण आम्हा दोघांपैकी कोणीच 'पुढचं' पाऊन उचललं नाही. 

एके दिवशी, सकाळी दहाच्या सुमारास माझी गाडी त्या भागात निघाली होती. आणि वाटेमध्ये, काहीतरी गडबड गोंधळ चालू होता. म्हणून, मी माझी गाडी जरा बाजूला घेतली. पाहतो तर काय...तिथे, त्याच मुलीचा एका मुलाबरोबर मोठ्ठा वादंग सुरु होता. कुतूहल म्हणून, आम्ही त्याच्या बाजूलाच आमची गाडी उभी केली. मी, त्या भांडणाची पार्श्वभूमी समजावून घेत होतो. 

तर, तिच्यासोबत भांडत असणाऱ्या त्या मुलाने तिच्याबरोबर आपले अनैतिक संबंध प्रस्थापित केले होते. आता.. खरं कि खोटं, ते त्या परमेश्वरालाच माहिती. पण ती मुलगी, धाय मोकलून रडत होती. आणि, तिच्या ओटी पोटावर 'हलक्या' हाताने दगडाचे प्रहार करत म्हणत होती.. 
हे पोर, मी आता पोटातच मारते. आणि, तुला फासावर लटकावते का नाय ते बघ. तो मुलगा, तिच्या खूप गयावया करत होता. तिच्या पाया पडत होता. अगं... माझं सुद्धा लग्न झालंय. मला सुद्धा एक मुलगा आहे. आता तुला कुठे नेवून ठेवू..? माफ कर गं मला. माझ्या बायकोला समजलं तर घरात खूप वाद होतील गं. ऐक ना माझं, असं येड्यावानी करू नकोस. आणि, बरच काहीबाही बोलत होता..

समोर घडत असलेलं हे सगळं दृश्य पाहत असताना, अचानक मी शून्यात गेलो. आणि, त्या मुलाच्या ठिकाणी मी स्वतःला पाहू लागलो. 

" सरकारी नोकरीच्या आईला घोडा लागलाय, दोन बायका फजिती ऐका असा तमाशा सुरु झालाय. मी रानोमाळ भटकतोय..आणि काय-काय नको ते विचार माझ्या मन पटलावर उमटू लागले. " 

क्षणार्धात, माझ्या अंगावर सरसरून काटा आला. मी जेंव्हा शुद्धीवर आलो, तेंव्हा पाहतो तर, तो 'घास' खाऊ घालण्याचं आमंत्रण देणारा माझा मित्र. माझ्या पायावर डोकं ठेवून उभा होता. त्याला त्या अवस्थेत मी पाहिलं. आणि, मी झटकन माझा पाय झटकला. आणि एक्सीलिटर कडे माझा पाय घेत त्याला म्हणालो, अरे काय करतोयेस हे..? 

तर म्हणाला... तू खरा गुरु आहेस बाबा. तो एक 'घास' तुला किती महागात पडला असता. हे मी माझ्या उघड्या डोळ्यांनी पाहतोय राव. असं म्हणून तो गाडीत येऊन बसला. आणि, त्या विषयाला फाटा देत आम्ही आमच्या कामाला निघून गेलो. 

पण, तुम्ही काहीही म्हणा, 

" ती मुलगी म्हणजे, चिखलात उगवलेलं कमळाचं एक शापित फुलच होतं.. "